ถวายภัตตาหาร

เล่าว่ามหาทุคตะกับภรรยาตั้งใจจะถวายภัตตาหารแด่พระภิกษุหนึ่งรูป แม้ยังไม่มีไทยธรรมแต่มีใจเปี่ยมด้วยบุญ จึงไปรับจ้างทำงานที่บ้านท่านเศรษฐีด้วยความร่าเริงเบิกบาน เศรษฐีเห็นก็แปลกใจจึงเข้าไปถาม เมื่อทราบความจึงสั่งจ่ายค่าจ้างเป็นรางวัลเพิ่มขึ้นเป็นสองเท่าจากสี่เป็นแปด ส่วนภรรยาก็ได้เครื่องเทศเครื่องแกงเพิ่มเป็นพิเศษ เช้าวันรุ่งขึ้นทั้งสองตื่นแต่เช้าหุงหาอาหาร มหาทุคตะออกไปเก็บผักและช่วยเขาขายปลาจึงได้ปลามาสี่ตัว

บุรุษผู้เป็นบัณฑิตแบ่งพระภิกษุให้คนทั้งหลายตามบัญชีเจ้าของทานจนหมดไม่เหลือแม้แต่รูปเดียว เมื่อมหาทุคตะไปถามว่าพระของผมรูปไหน บัณฑิตนึกได้ทันทีว่าลืมจดพระของเขาไว้ จึงขอโทษว่าลืมจริง ๆ มหาทุคตะได้ยินแล้วรู้สึกเหมือนถูกแทงที่ท้องด้วยหอกอันคม ประคองแขนร้องไห้รำพันว่าคุณไปชวนผมเองเมื่อวาน สองคนผัวเมียสู้ทนรับจ้างทั้งวัน วันนี้ลุกแต่เช้าไปหาผักมาต้มเตรียมถวายพระ ขออย่าให้ผมเสียความตั้งใจ ขอแบ่งพระให้สักรูปหนึ่งเถิด

เริ่มมหาทุคตะตอนที่ 5 ทบทวนว่าตอนที่แล้วมหาทุคตะกำลังจะไปรับพระมาฉันภัตตาหารที่บ้าน แต่พบท้าวสักกะที่อยากได้บุญด้วย มาขออาสาทำกับข้าวให้โดยไม่คิดค่าจ้าง ขอเปลี่ยนเป็นบุญแทน เมื่อให้ท้าวสักกะเข้าไปทำอาหารในบ้านแล้วเขาก็ออกไปรับพระ แต่บุรุษผู้เป็นบัณฑิตกลับบอกว่าลืมจดพระของมหาทุคตะไว้ และแบ่งพระให้คนอื่นไปหมดแล้ว มหาทุคตะเสียใจมาก ร้องไห้พร่ำพรรณนาถึงความยากลำบากขอพระสักรูปเดียว แต่ไม่มีใครยอมแบ่งให้ ในที่สุดจึงแนะให้ไปอาราธนาพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่พระวิหารด้วยตัวเอง

เริ่มกรณีศึกษาเรื่องบ่ฮักก็บ่ต้องสงสาร ผู้เขียนจดหมายเล่าว่าครอบครัวอยู่ที่จังหวัดลำปาง คุณพ่อคุณแม่มีลูกสี่คนเป็นหญิงล้วน ตัวเองเป็นคนที่สาม คุณพ่อเป็นคนดีเป็นต้นบุญต้นแบบในการทำความดีให้ลูกเห็นเสมอ ใจบุญสุนทาน ชอบทำบุญตักบาตร สร้างโบสถ์สร้างวิหาร ทอดกฐินพระป่า ชอบสวดมนต์เช้าเย็นและนั่งสมาธิทุกวันไม่เคยขาด ทั้งยังเป็นมัคทายกที่วัดอีกด้วย ผู้เขียนเล่าว่าคุณพ่อมีความรักและเคารพพระมาก วันที่ฝนตกพระออกบิณฑบาตไม่ได้ ท่านจะกังวลใจกลัวว่าพระจะไม่มีฉัน จึงจัดเตรียมอาหารที่บ้านไปถวายพระที่วัดด้วยตัวท่านเอง เพราะท่านรู้ว่าพระสงฆ์นั้นคือใคร ในช่วงเข้าพรรษาจะเห็นคุณพ่อไปถืออุโบสถศีลและนอนค้างที่วัดด้วย ทุกวันนี้สุขภาพร่างกายของคุณพ่อไม่ค่อยดี ไปรักษาทั้งยาแผนไทยและแผนปัจจุบันก็ไม่หาย

พรุ่งนี้เป็นวันพระ ชาวพุทธที่ดีทุกวันพระต้องเข้าวัด ถ้าไปทั้งบ้านไม่ได้เพราะต้องทำมาหากินหรือเรียนหนังสือก็ส่งตัวแทนไปวัดใกล้บ้าน ไปปัดกวาดลานวัด ทำความสะอาดศาลา หอฉัน และเตรียมอาหารอร่อย ๆ ไปถวาย ท่านได้กำลังจากอาหารไปทำความเพียร เราก็มีส่วนแห่งบุญ ได้อานิสงส์อายุยืน วรรณะผ่องใส สุขกายสบายใจ มีกำลัง มีปฏิภาณ คนอดอาหารคิดไม่ออก หูอื้อตาลาย ท้ายช่วงถอดเป็นเสียงลากยาวราวหนึ่งนาที