ศีลข้อสาม

ถามว่าการมาอยู่กับคนรักก่อนที่จะแต่งงานกันเป็นการผิดศีลข้อสามหรือเปล่า และถ้าผิดจะทำให้หนักเป็นเบาได้อย่างไร แฟนของพี่ชายเจ้าของบ้านอยากออกจากงานที่โรงงานเพื่อจะได้มีเวลาสร้างบุญมากขึ้น เขามีบุญมากพอที่จะทำธุรกิจของตัวเองไหม พี่คนกาฬสินธุ์มีกรรมอะไรที่แม่คิดไปเป็นหมอนวดแล้วทิ้งลูกไปตั้งแต่เพิ่งคลอด ชาตินี้จะมีโอกาสเจอแม่ไหม การที่พี่เขาประคองลูกในท้องไว้ไม่ไปทำแท้งจะเป็นการตัดรอนวิบากกรรมที่เคยถูกแม่ทิ้งไว้ที่โรงพยาบาลได้ไหม กรรมใดทำให้พี่เขาต้องไปอยู่กับทอมคนนั้นแต่สุดท้ายได้มาอยู่กับแฟนคนปัจจุบัน ในอดีตชาติเคยเป็นอะไรกันมาก่อน ทำไมลูกของพี่เขามีแต่คนรักตั้งแต่อยู่ในท้อง เขาเป็นใครมาเกิด ทำไมทุกคนในบ้านนี้ต้องจากบ้านของตัวเองมาดูแลกันเองโดยไม่มีผู้ใหญ่คอยบ่น และตัวลูกเรียนแค่ ม.3 แต่มีศรัทธาอยากอยู่ที่วัดจะทำได้ไหม

ครูไม่ใหญ่ตอบว่าการมาอยู่กับคนที่รักกันก่อนจะแต่งงานตามประเพณีถือว่าไม่เหมาะสม ยิ่งถ้ายังไม่บรรลุนิติภาวะหรือยังอยู่ในความปกครองดูแลของบิดามารดาก็ถือว่าผิดศีลข้อสาม แต่ถ้าปกครองตัวเองได้เพราะโตแล้ว ไม่ได้อยู่ในความปกครองของบิดามารดาแล้วมาอยู่ด้วยกัน ถ้านอกใจกันถือว่าผิดศีลข้อสาม ถ้าไม่นอกใจก็ไม่ผิด ถ้าให้ดีที่สุดคือไปแต่งงานหรือไปจดทะเบียนให้ถูกเรื่องถูกราวตามประเพณีที่ดีงาม ให้มีคนรับรู้รับเห็น ในกรณีของแฟนพี่ชายเจ้าของบ้านที่ทั้งคู่มีศีลห้า อยู่ด้วยกันฉันสามีภรรยาโดยพฤตินัยและไม่ได้นอกใจกัน ถือว่าไม่ผิดศีลข้อสาม

ยายสั่งนักสั่งหนาว่าพวกที่ไม่สุภาพ เมื่อปนเข้ามาในหมู่คณะเมื่อไรเรื่องชู้สาวจะเกิด คือการผิดศีลข้อที่สาม เพราะคนไม่สุภาพจะพูดไม่สุภาพ แต่งตัวไม่สุภาพ มีอาการไม่สุภาพ ตอนนั้นหลวงพ่อยังโยงไม่ถึงว่าจะเป็นอย่างไร แต่เชื่อครูบาอาจารย์ที่ผ่านโลกมาก่อน ยายจึงสั่งว่าใครค้างวัดให้ถือศีลแปดดีที่สุด ครูไม่ใหญ่ก็มาจี้เรื่องนี้ด้วย ชุดขาวช่วยให้ดูสะอาด ดูเป็นระเบียบ และบังคับให้สุภาพง่ายขึ้น บรรยากาศการปฏิบัติธรรมก็จะเกิด อาการคึกคะนอง กระทืบปึงปัง โยนของโครมคราม แต่งตัวไม่เหมาะไม่สม หรือมาแหกปากร้องเพลงกันในวัดก็คือไม่สุภาพ ยกเว้นเพลงธรรมะที่ให้เด็กร้อง