อธิษฐานบารมี

ครูไม่ใหญ่บอกว่าสุวรรณสามจบไปแล้ว เรื่องต่อไปเป็นเรื่องของผู้ยิ่งด้วยอธิษฐานบารมี (ไม่ได้เอ่ยชื่อเรื่อง ช่วงนี้ถอดเสียงปนภาษาอังกฤษเพี้ยน) แล้วถามว่าจะต่อกันไปอย่างนี้เรื่อย ๆ ดีไหม นักเรียนตอบว่าดี

ไฟล์เริ่มกลางรายการ ไม่มีช่วงเปิดรายการ คาถา และการบ้าน บรรทัดแรกพูดถึงฝนตก แล้วครูไม่ใหญ่เกริ่นว่าวันนี้มีกรณีศึกษาที่จะทำให้เข้าใจกฎแห่งกรรมได้ดีขึ้น ลังเลเรื่องชื่อเรื่องอยู่ครู่หนึ่ง บอกว่าขำ ๆ ตลกแต่เป็นเรื่องจริง (ถอดได้ว่า แต่งงานกับไก่ ยังไม่ยืนยัน) และมีมินิซีรีส์ตอนที่หนึ่งของพระเจ้าเนมิราช (ถอดเพี้ยนเป็น พระนายมิราษ) ผู้ยิ่งด้วยอธิษฐานบารมี ก่อนไปให้แต่งเนื้อแต่งตัวให้เสร็จเรียบร้อยก่อน

มินิซีรีส์ทศชาติชาดก เรื่องเนมิราช ผู้ยิ่งด้วยอธิษฐานบารมี ตอนที่หนึ่ง ทบทวนสามพระชาติที่ศึกษามาแล้ว พระเตมีย์ผู้ยิ่งด้วยเนกขัมมบารมีที่ระลึกชาติได้ว่าเคยตกอุสสุทนรกจึงแกล้งทำเป็นใบ้ พระมหาชนกผู้ยิ่งด้วยวิริยบารมีที่ว่ายน้ำในทะเลเจ็ดวันและได้ข้อคิดจากต้นมะม่วงสองต้น และสุวรรณสามผู้ยิ่งด้วยเมตตาบารมีที่ไม่โกรธพระเจ้ากบิลยักขราชที่ยิงด้วยศรอาบยาพิษ วันนี้เป็นพระเจ้าเนมิราชผู้ยิ่งด้วยอธิษฐานบารมี คือความตั้งใจมั่นแน่วแน่ในการทำความดี ตั้งใจแล้วต้องทำให้สำเร็จ ไม่เลิกกลางคันไม่ลดเป้าหมาย เหมือนภูเขาหินที่ไม่หวั่นไหวด้วยแรงพายุ ยอมตายไม่ยอมเปลี่ยนใจ

อดีตกาลมนุษย์อายุยืนมากจึงประมาทมัวเมาใช้ชีวิตไปวัน ๆ ด้วยการกิน ดื่ม เที่ยว แต่บัณฑิตบางพวกไม่ประมาท ใช้ลมหายใจสั่งสมบุญ เพราะเห็นว่าแม้อายุยืนก็แก่ลงทุกวัน ตายวันไหนไม่รู้ ดังเช่นพระเจ้ามฆเทวราช กษัตริย์กรุงมิถิลา แคว้นวิเทหะ เกิดในยุคที่มนุษย์อายุเฉลี่ยสี่แสนปี ทรงเล่นในฐานะพระราชกุมาร 84,000 ปี ครองราชย์ 84,000 ปี และเป็นมหาราชาอีก 84,000 ปี ทรงอธิษฐานจิตมั่นว่าหากผมหงอกงอกขึ้นแม้เส้นเดียวจะออกบวชเป็นดาบสทันที และรับสั่งให้ช่างกัลบกบอกทันทีที่เห็นผมหงอก

ทศชาติชาดก เรื่องเนมิราช ผู้ยิ่งด้วยอธิษฐานบารมี ตอนที่สอง ทบทวนว่าอธิษฐานบารมีคือความตั้งใจมั่นเหมือนภูเขาหินไม่หวั่นไหวด้วยแรงลม ยอมตายไม่ยอมเปลี่ยนใจ พระพุทธเจ้าเสด็จในอัมพวัน สวนมะม่วงของพระเจ้ามฆเทวราช ทรงแย้มพระโอษฐ์ พระอานนท์ทูลถามเหตุ ตรัสว่าเคยเกิดเป็นพระเจ้ามฆเทวราช กษัตริย์กรุงมิถิลา ยุคที่มนุษย์อายุสี่แสนปี เป็นพระราชกุมาร ครองราชย์ และเป็นมหาราชอย่างละแปดหมื่นสี่พันปี วันหนึ่งเห็นพระเกศาหงอกเพียงเส้นเดียวก็ตัดสินพระทัยออกบวช อภิเษกพระโอรสองค์โตพร้อมโอวาทว่าเมื่อผมหงอกให้บวชเหมือนพ่อ แล้วอธิษฐานให้วงศ์กษัตริย์สืบเชื้อสายวงศ์บรรพชิตตลอดไป ออกบวชเป็นฤๅษีเจริญพรหมวิหารสี่ ได้ฌานอภิญญาแล้วไปเกิดในพรหมโลก พระโอรสก็ถือนิมิตผมหงอกออกบวชตาม สืบต่อกันมาราวแปดหมื่นสี่พันพระองค์

สารคดีทศชาติชาดก ผู้ยิ่งด้วยอธิษฐานบารมี ตอนที่สาม ทบทวนว่าพระเจ้ามฆเทวราชออกผนวชเป็นดาบส เจริญพรหมวิหารสี่ได้ฌานสมาบัติ แล้วไปบังเกิดในพรหมโลก ตรวจดูวงศ์กษัตริย์ที่ออกบวชสืบต่อมาแปดหมื่นสี่พันพระองค์ เห็นว่าองค์ต่อไปจะรักษาประเพณีไม่ได้ จึงอธิษฐานจุติลงมาเกิดในครรภ์พระอัครมเหสีแห่งกรุงมิถิลา พราหมณ์ทำนายว่าเป็นผู้มาสืบวงศ์ จึงได้พระนามเนมิราชกุมาร ผู้เหมือนล้อรถที่หมุนมาตามรอยเดิม พระชนกเห็นพระเกศาหงอกแล้วมอบราชสมบัติออกผนวชในอัมพวัน ผู้บรรยายอธิบายว่าอธิมุตตกาลกิริยา คือการอธิษฐานจิตดับชีพลงมาเกิดสร้างบารมี ปกติทำได้เฉพาะพระโพธิสัตว์ในสวรรค์ชั้นดุสิต พรหมทั่วไปทำไม่ได้ แต่มหาพรหมเนมิราชเป็นพระโพธิสัตว์ที่อธิษฐานบารมีแก่กล้าใกล้เต็มเปี่ยมจึงทำได้