พระเจ้าอโศก

เปรียบนกแต่ละชนิดที่มีศักดิ์ศรีของมัน เพศสมณะก็ไม่ใช่ใครจะได้ง่าย สมัยพุทธกาลผู้มีบุญเกิดในตระกูลเศรษฐีและกษัตริย์แล้วมาบวช เพราะพบว่ามีรถร้อยคันก็ใช้ได้ทีละคัน มีบ้านร้อยหลังก็นอนได้ทีละหลังแต่ต้องห่วงดูแลทั้งหมด เห็นพระบิณฑบาตผ่านหน้าบ้านสงบสง่างามแล้วสะเทือนใจ เจ้าชายที่ไม่เคยเห็นข้าวนอกจานก็ยังไม่พ้นเกิดแก่เจ็บตายและใจที่ขุ่นมัว เหมือนพระเจ้าอโศกเห็นสามเณรผ่านมาแล้วเลื่อมใส ชีวิตสมณะจึงเป็นเป้าหมายของผู้มีบุญ พระเณรต้องภาคภูมิใจ

ทางที่สองคือพระเจ้าอโศกมหาราชที่ตั้งมโนปณิธานขยายพระพุทธศาสนาไปยังชนต่าง ๆ ทั่วโลก พระพุทธศาสนาไปถึงอินเดียตอนเหนือ อัฟกานิสถาน ปากีสถาน ซึ่งชาวกรีกที่ตั้งรกรากอยู่รู้จักพระพุทธศาสนาอยู่แล้ว พระเจ้าอโศกมาขยายซ้ำให้ยิ่งใหญ่ขึ้น มีหลักฐานเป็นจารึกภาษากรีกกับอีกภาษาหนึ่ง (ฟังเป็น อาเมเนียน) ว่ายาตราทัพไปถึงดินแดนที่มีกษัตริย์กรีกปกครองสี่พระองค์สี่เมือง และจารึกว่าดินแดนราวหกโยชน์จากจุดศูนย์กลาง (โยชน์ละสิบหกกิโลเมตร เกือบร้อยกิโลเมตร) เป็นดินแดนที่ได้ชัยชนะโดยธรรม คือไม่ใช้อาวุธ แต่ใช้คำสอนและเหตุผล ฟังธรรมตรองตามจนเลื่อมใสแล้วนับถือ จารึกนี้ยืนยันว่าพระเจ้าอโศกนำพระพุทธศาสนาไปถึงชาวกรีก

ในพุทธศตวรรษที่สอง พระเจ้าอโศกมหาราชส่งสมณทูตไปเผยแผ่พุทธศาสนาหลายสาย หนึ่งในนั้นคือพระมหารักขิตเถระ ไปเผยแผ่ที่แบคเตรีย คันธาระ จนถึงคุราซาน (ย้ำว่าไม่ใช่กุลอนซาน) ทางตะวันออกเฉียงเหนือของอิหร่านปัจจุบัน แผ่นดินอิหร่านจึงไม่เคยว่างจากพุทธศาสนา เมื่อพุทธบริษัทให้ความสำคัญกับพระศาสนา พุทธศาสนาก็จะมั่นคงอยู่

ภาพแผนที่การส่งสมณทูตของพระเจ้าอโศกจากอินเดียมาถึงไทย ชี้ว่าอิหร่านได้รับพุทธศาสนาตั้งแต่สมัยพุทธกาล ส่วนเมืองไทยต้องรอยุคพระเจ้าอโศกอีกราวสองร้อยปีต่อมา ช้ากว่าเขา จึงเหมือนเมืองพี่เมืองน้องกัน ตอนนี้เมืองน้องมาบอกเมืองพี่ว่าอย่าลืมอดีต หันไปศึกษาความรู้ที่บรรพบุรุษสร้างไว้ตั้งแต่สมัยพุทธกาล (ท้ายช่วงถอดเพี้ยน)

ครูไม่ใหญ่บอกว่าแต่เดิมรุ่นบรรพบุรุษ พี่น้องไทยแม้ต่างความเชื่อต่างวัฒนธรรมก็อยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข ชาวไทยพุทธให้โอกาสเพื่อนต่างศาสนิกบนผืนแผ่นดินไทยนับถือความเชื่อของตนเพื่อไปสู่สันติสุขมาตลอด ให้ลองศึกษาจากประวัติศาสตร์ หลังพุทธปรินิพพานเกือบสองร้อยปีในพุทธศตวรรษที่สอง พระเจ้าอโศกส่งสมณทูตมาเผยแผ่พุทธศาสนาบนแผ่นดินนี้ พุทธศาสนาจึงอยู่ในเมืองไทยอย่างน้อย 2,300 กว่าปี ขณะที่ความเชื่ออื่นแค่หลักพันกว่าปี