ถุงลมโป่งพอง

ปู่เป็นลูกกำพร้าและยากจน ทำงานหนักเลี้ยงตัวตั้งแต่เด็กจึงมัธยัสถ์กว่าย่ามาก แต่ใจบุญ ทำทุกบุญที่ผู้เขียนชวน ทว่าติดบุหรี่และดื่มเหล้าจัด บั้นปลายป่วยเป็นโรคถุงลมโป่งพอง ผู้เขียนชวนสร้างพระธรรมกายหนึ่งองค์ แต่ไม่ได้กลับไปดูแลใกล้ชิดเหมือนตอนย่าป่วย ครั้งหนึ่งที่โรงพยาบาลปู่อยากหัดเดินรอบห้องทั้งที่ขาอ่อนแรง ผู้เขียนพาเดิน แล้วเหลือบเห็นเสมหะที่เก้าอี้จึงปล่อยมือไปเช็ด จังหวะเดียวกับที่ขาปู่หมดแรง ปู่ล้มหัวฟาดพื้นชักอย่างรุนแรง อีกเพียงคืนเดียวก็จากไป

หม่อมเจ้าตบแต่งคุณแม่เป็นภรรยาคนที่สาม มีลูกด้วยกันสี่คน ชายสามหญิงหนึ่ง ผู้เขียนเป็นลูกสาวคนเล็กซึ่งอายุเพียงขวบเดียวตอนท่านพ่อจากไป คุณแม่สอนลูกไม่ให้ถือตัวว่าเป็นหม่อมราชวงศ์ ให้อ่อนน้อมถ่อมตน หลังท่านพ่อสิ้น หม่อมยายภรรยาใหญ่ให้เลือกว่าจะอยู่ต่อหรือรับเงินแล้วย้ายออก คุณแม่เลือกอยู่ด้วยความจงรักภักดี แต่ได้อุปถัมภ์แค่เรื่องกินอยู่ จึงไปเป็นหัวหน้าแม่ครัวร้านอาหารไทยสำหรับชาวต่างชาติ และได้จัดสำรับคาวหวานไปถวายสมเด็จพระสังฆราชองค์ก่อนหลายครั้ง อายุหกสิบกว่าเริ่มป่วยเป็นโรคถุงลมโป่งพอง หมอพบว่าเกิดจากไอระเหยของน้ำมันที่ทอดหมี่กรอบทุกวันสะสมในปอด อาการหนักขึ้นเรื่อย ๆ จนเสียชีวิตอายุเจ็ดสิบปีโดยลูกคอยเตือนให้นึกถึงบุญ ช่วงกลางถอดเสียงปนภาษาอังกฤษ

คุณแม่ป่วยถุงลมโป่งพองเพราะกรรมปาณาติบาตฆ่าสัตว์ทำอาหารทั้งในอดีตและปัจจุบัน รวมกับกรรมรมควันสัตว์ เช่นรมควันตีผึ้ง ส่งผลให้มาอยู่ในสิ่งแวดล้อมที่ทอดหมี่กรอบ ซึ่งเป็นเพียงตัวเสริม กรรมหลักคือการรมควันและฆ่าสัตว์ ตายแล้วเป็นเทพธิดาสวยมีวิมานทองชั้นดาวดึงส์เฟส 3 ที่ไม่ใหญ่นัก จากบุญในพระพุทธศาสนา และบุญถวายอาหารประณีตแด่สมเด็จพระสังฆราชทำให้มีทิพยสมบัติประณีตด้วย พ่อไปยมโลก แม่ไปดาวดึงส์ ต่างลืมกันไปแล้วและมีภารกิจใหม่ ภาพพระในฟิล์มเอกซเรย์เป็นอานุภาพของพระของขวัญ ซึ่งแสดงในเวลาที่เหมาะคือเมื่อจิตเป็นกลาง ๆ ส่วนจะเห็นภาพหลวงปู่หรือพระธรรมกายอีกเมื่อไรก็แล้วแต่ท่าน ท่านอยากให้เห็นก็เห็น

คุณตาชอบทำบุญเป็นประจำแต่ก็ชอบเล่นการพนัน ชอบนั่งเอาหลังพิงโอ่งน้ำสูบบุหรี่ เล่าเรื่องความหลังให้ลูกหลานที่มานั่งล้อมฟัง บั้นปลายชีวิตป่วยเรื้อรังด้วยโรคถุงลมโป่งพองต้องไปหาหมอต่อเนื่อง ครูไม่ใหญ่ว่าเป็นโรคที่หามาเอง คุณตาคิดว่าตัวเองต้องตายก่อนคุณยาย จึงโอนเงินทั้งหมดสามหมื่นบาทในบัญชีให้เป็นชื่อคุณยาย แต่เรื่องที่ไม่คาดคิดเกิดขึ้น คุณยายซึ่งปกติแข็งแรงดีกลับป่วยเฉียบพลันและเสียชีวิตภายในเดือนนั้น เหลือแต่คุณตานั่งพิงโอ่ง ท้ายช่วงไม่มีบรรทัดถอดเสียงราวครึ่งนาที

ครอบครัวยึดอาชีพขายไอศกรีม โยมพ่อเสียชีวิตเมื่ออายุ 87 ปีด้วยโรคถุงลมโป่งพองและโรคหัวใจ พี่คนที่สองนิสัยซื่อ ๆ เรียนจบ ป.4 เป็นช่างไม้ทำตู้โต๊ะเตียง แรก ๆ เป็นลูกจ้าง ต่อมารับเหมาเอง พอมีฐานะก็เริ่มป่วยเป็นไวรัสขึ้นสมอง รักษาอยู่หนึ่งปีแล้วเสียชีวิตเมื่ออายุ 55 ปี ครูไม่ใหญ่แซวว่าเดี๋ยวพ่อป่วย เดี๋ยวพี่ป่วยอีก พี่คนที่ห้า เมื่ออายุสามขวบกว่าเกิดแผลที่เท้า พ่อพาไปล้างแผลที่สุขศาลาหนึ่งวันแล้วล้างให้เองเกือบสองอาทิตย์ แผลใกล้หายก็ไม่สบายกะทันหันและเสียชีวิตที่บ้าน พี่สาวบอกว่าแผลเป็นบาดทะยัก ครูไม่ใหญ่นับว่าป่วยไปสามคนแล้ว

จดหมายเล่าว่าช่วงบั้นปลายคุณตาหกล้มกระดูกต้นขาหัก ต้องผ่าตัดต่อกระดูกสามครั้ง อดทนมาก ไม่เคยบ่น ทำตามหมอทุกอย่างจนหมอหลายคนชม แต่สุดท้ายเดินไม่ได้เพราะอายุมาก ต่อมาหมอตรวจพบมะเร็งที่ตับ ถุงลมโป่งพอง และน้ำท่วมปอด คุณตาสูบบุหรี่ตั้งแต่อายุ 20 ปี หักดิบเลิกตอนอายุ 60 ปีเพราะเส้นเลือดในสมองตีบ เคยผ่าตัดเส้นเลือดและตัดต่อมลูกหมาก (ถอดเพี้ยนบางคำ) ช่วงป่วยได้มีโอกาสสร้างบุญบางอย่างอีกสององค์ (ถอดเพี้ยน ฟังไม่ชัดว่าสร้างอะไร) ครั้งสุดท้ายเข้าห้องไอซียู หลับไม่รู้สึกตัวหลายวันจนเสียชีวิตอายุ 83 ปี คุณยายยังคิดถึงคุณตาทุกวัน ทุกเย็นหลังสวดมนต์ทำวัตรเย็น เมื่อมีภาพเทวดาลอยขึ้นสวรรค์บนจอ DMC คุณยายก็พนมมืออธิษฐานจิตฝากความคิดถึงไปถึงคุณตา