คนทรง

ผู้เขียนเล่าว่าแม่กลัวว่าหลังการผ่าตัดน้องจะไม่รอดเพราะยังเล็กมาก ซึ่งเป็นคำแนะนำของหมอด้วย จึงตัดสินใจไม่ให้รับการผ่าตัดแล้วพาไปหาคนทรงแทน คนทรงบอกว่าเด็กคนนี้เลี้ยงเองไม่รอดเพราะเป็นลูกเทพ ต้องยกให้ จึงขายให้ในราคาห้าสตางค์ ครูไม่ใหญ่แทรกว่าตำหนักคนทรงมีรายได้ดีมาก ตำหนักละแสน หลังจากนั้นทุกวันพระและวันโกนแม่ต้องเอาน้องไปให้คนทรงนวดกะโหลก ทำอย่างนี้อยู่หกเดือน กะโหลกที่ยุบก็ค่อย ๆ กลับเป็นปกติ แต่เหตุการณ์ครั้งนั้นทำให้หูของน้องใช้งานได้เพียงข้างเดียว ปัจจุบันยังรักษาไม่หาย แต่ข้างเดียวนั้นก็รับฟังได้ทุกเรื่องราว

น้องชายคนเล็กปัจจุบันมีอาชีพเป็นผู้คุมนักโทษในเรือนจำ ครูไม่ใหญ่แซวว่าน่าจะเปิดปล่อยออกไปให้หมดเหมือนปล่อยนกปล่อยปลา เพราะขังไว้ก็ไม่เกิดประโยชน์ ถ้าจะให้เกิดประโยชน์ก็ให้นั่งหลับตาอยู่ในกรอบจำกัด แล้วแซวเรื่องกำแพงสูงมีสายไฟว่ากลัวคนข้างนอกจะปีนเข้ามา ส่วนน้องชายคนเล็กเชื่อคนทรงที่บอกว่ามีสมบัติ จึงขุดหาสมบัติมาตลอด คนทรงบอกว่าสมบัติมันเคลื่อนที่ พอออกจากเวรก็มีเวรต่อคือขุดหาสมบัติ ครูไม่ใหญ่จึงแนะว่าให้ทำแบบนายปุณณะเศรษฐี ไปใส่บาตรพระเสีย ใส่ไปจนกว่าสมบัติจะเกิดคือสามแสนองค์

ตอบว่าน้องชายคนเล็กเชื่อเรื่องสิ่งศักดิ์สิทธิ์และคนทรงอย่างหัวปักหัวปำ เพราะมีเชื้อความหลงนับถือสิ่งเหล่านี้มาหลายชาติแล้ว สมบัติที่ขุดหานั้นไม่มีจริง ถูกคนทรงหลอกว่าเคยเป็นเจ้าเมืองเก่า จึงให้หักดิบเลิกนับถือสิ่งเหล่านั้นเสีย หันมานับถือพระรัตนตรัยอย่างเดียว และเอาเวลามาทำมาหากินจะเกิดประโยชน์กว่า

จดหมายเล่าว่าตอนคลอดออกมามีสายรกพันตัวแบบสะพายแล่ง ครอบครัวช่วยกันปกปิดเป็นความลับตลอดมาเพราะกลัวว่าจะต้องเอาลูกไปเป็นคนทรง ครูไม่ใหญ่บอกว่าจริง ๆ แล้วมีองค์อยู่แล้ว เพราะทุกคนมีองค์พระอยู่ภายในตัว เมื่อรู้ว่าเรามีองค์ก็ต้องพยายามเข้าถึงองค์ท่านให้ได้ด้วยวิธีง่าย ๆ คือหลับตาเบา ๆ

เฉลยว่าความเชื่อของชาวบ้านที่ว่าเด็กมีสายรกพาดแบบสะพายแล่งจะเป็นคนทรงได้ดีนั้น เป็นการเชื่อและคิดกันไปเองที่เล่าต่อ ๆ กันมา เพราะเห็นว่าเหมือนสายสังวาลของเทวดา เหมือนพวกพราหมณ์นักบวช หรือเหมือนผ้าสะพายแล่งของอาจารย์ผู้ทำพิธี จึงทึกทักเอาว่าถ้าเป็นคนทรงแล้วจะแรง แต่ที่ลูกมีรกสะพายแล่งเป็นเรื่องปกติธรรมดา บางคนมีบางคนไม่มี อยู่ที่การดิ้นหมุนตัวของเด็กก่อนคลอดเท่านั้น ส่วนที่ลูกเกือบถูกทำแท้งเป็นเพราะกรรมเจ้าชู้ในอดีตสมัยเป็นผู้ชาย ทำผู้หญิงท้องแล้วให้ไปทำแท้ง แต่ตอนหลังเปลี่ยนใจ ดังนั้นชาตินี้จึงถูกทำแท้งบ้างแต่ไม่สำเร็จ และภรรยากับลูกในอดีตก็ได้ตามมาเป็นกองเสบียงของหมู่คณะและอโหสิกรรมให้กันแล้ว

พอกลับมาบ้านเขาก็เริ่มมีอาการทางประสาทและนอนไม่หลับ ทางบ้านคิดว่าผีเข้าจึงพาไปหาคนทรง คนทรงบอกไปตามหลักวิชาที่ตนถนัดว่าโดนผีกระทำ มีองค์ลง และมีกุมารทองสององค์อยู่ในตัว ประโยคนี้เป็นประโยคที่รายการยกมาย้ำซ้ำหลายครั้งเป็นคำสำคัญของกรณีศึกษาก่อนเข้าช่วงพัก