-
1:50:20
กลับตาลปัตร: น้องสาวชวนครอบครัวเข้าวัด เตี่ยป่วยมะเร็งปอด วันสุดท้ายไม่ได้ฟังเทปนำนั่งสมาธิ
เปิดจดหมายกรณีศึกษาทางจานดาวธรรม ผู้เขียนเป็นลูกคนที่สี่ในหกคน น้องสาวคนรองเข้าวัดตั้งแต่เรียนรามคำแหง เป็นอาสาสมัครแผนกธรรมวาลีตั้งแต่ปี 2527 และเข้าอบรมเจ้าหน้าที่วัดในโครงการอุบาสิกาแก้วรุ่นที่หก แล้วชักนำพ่อแม่และทุกคนในบ้านเข้าวัด เตี่ยเป็นคนสบาย ๆ ไม่มีระเบียบแต่ใจดี ไม่ดื่มเหล้าแต่สูบบุหรี่ทุกวันตั้งแต่วัยรุ่น ไม่เคยขัดเรื่องทำบุญ เมื่ออายุ 72 ป่วยเป็นมะเร็งปอด น้องสาวซึ่งเป็นอุบาสิกาดูแลและเปิดเทปนำนั่งสมาธิของหลวงพ่อให้ฟังจนอาการทุรนทุรายสงบ แต่วันสุดท้ายพี่ชายคนที่สองมาผลัดเวรและไม่ได้เปิดเทปให้ เตี่ยเสียชีวิตอายุ 74 ปี
-
1:52:19
กลับตาลปัตร: แม่ค้าขายผ้าผู้ขยัน ป่วยเนื้องอกในสมอง นอนทำสมาธิก่อนผ่าตัดและไม่รู้สึกตัวเจ็ดวันก่อนตาย
เตี่ยกับแม่ค้าขายผ้า ทำผ้าม่านและขายที่นอนหมอนมุ้ง แม่ดูแลการค้าเกือบทั้งหมด ขยันทั้งค้าขาย เลี้ยงลูก และงานบ้าน ช่วงถัดมาเสียงถอดเพี้ยนยาวราวสามนาที แล้วเล่าว่าแม่มีอาการเวียนหัว เดินเซ อาเจียน ตรวจพบเนื้องอกในสมองต้องผ่าตัด พี่ชายบอกให้แม่นอนทำสมาธิ แม่นอนนิ่งเหมือนไม่รู้สึกตัวราวเจ็ดวัน แล้วเสียชีวิตในเดือนมกราคม 2527 (ถอดเสียงไม่ชัด) โดยไม่มีใครเห็นลมหายใจสุดท้าย อายุ 63 ปี
-
1:56:50
กลับตาลปัตร: สามีเรียนน้อย วัยเด็กลำบาก ถูกแม่มัดกับต้นไม้รมควันพริก เป็นหิดทั้งตัว และกินไอศกรีมแทนข้าว
ครูไม่ใหญ่ว่าแม่ชำระทางไปสู่ปรโลกได้งดงามแล้ว จดหมายเล่าต่อถึงสามีซึ่งนิสัยดีแต่เรียนน้อย สติปัญญาไม่ค่อยดี พ่อตายตั้งแต่สองขวบ อยู่กับแม่ที่ไม่มีบ้านของตนในโรงเคี่ยวน้ำตาล แม่รับจ้างขึ้นต้นมะพร้าวทำน้ำตาลปี๊บ เคยทำมีดปาดตาลหล่นใส่เท้าซ้ายเป็นแผลเป็น ตอนห้าหกขวบซนมาก ถูกแม่มัดกับต้นไม้แล้วเอาพริกใส่กะลาเผาไฟรมจนสำลัก เจ็ดขวบไปอยู่วัดเป็นลูกศิษย์พระ เป็นหิดน้ำเหลืองเยิ้มทั้งตัวจนเพื่อนไม่ให้เข้าใกล้ หลวงพ่อเอาดินสอพองทาจนหาย สิบสี่ปีทำงานโรงงานทำเชือกนอนในโรงงานเปื้อนน้ำมันเครื่อง แล้วไปทำโรงงานไอศกรีม เงินไม่พอจึงกินไอศกรีมแทนข้าว
-
2:00:18
กลับตาลปัตร: สามีเป็นลูกเรือประมงและทหารเกณฑ์ รอผู้เขียนสิบกว่าปีจนแต่งงาน แล้วตกงานมาเป็นพ่อบ้าน
อายุสิบหกเป็นลูกเรือประมงที่มหาชัย ให้แม่เบิกเงินเดือน ออกทะเลครั้งละสิบห้าวันไปถึงสิงคโปร์ราวห้าปี อายุยี่สิบเอ็ดเป็นทหารเกณฑ์ ช่วงวันหยุดมาช่วยขายผ้ากับพี่ชายคนที่สามของผู้เขียนจึงรู้จักกัน ตอนนั้นผู้เขียนเรียนมหาวิทยาลัยปีหนึ่ง พ้นทหารแล้วสมัครเป็นอาสาสมัครและได้บรรจุเป็นข้าราชการ เป็นผู้ติดตามผู้ใหญ่ท่านหนึ่ง คอยผู้เขียนอยู่สิบกว่าปีจนแต่งงานกันเมื่อผู้เขียนอายุ 38 สามี 39 ต่อมาผู้ใหญ่ย้ายไปต่างประเทศสามีจึงตกงานพร้อมกับที่ลูกชายเกิด สามีเป็นพ่อบ้าน ซักผ้า ทำกับข้าว เลี้ยงลูก กวาดถูบ้าน ส่วนผู้เขียนทำงานเลี้ยงครอบครัวคนเดียว แต่กลับเฉย ๆ และโมโหใส่เขาบ่อย เขาไม่โกรธ บอกให้ใจเย็น ๆ
-
2:03:57
กลับตาลปัตร: ผู้เขียนเป็นข้าราชการได้เงินตามน้ำ แบ่งกันส่งต่อขึ้นไปเป็นประเพณี
หลังช่วงพักที่มีบรรทัด jingle และเสียงเพี้ยน ครูไม่ใหญ่แซวว่าสามีทำงานโรงงานไอศกรีมมานานจึงใจเย็นรับแม่บ้านขี้โมโหได้ จดหมายเล่าว่าผู้เขียนเป็นข้าราชการในองค์กรรัฐแห่งหนึ่ง ในหน้าที่มีเงินที่เรียกว่าเงินตามน้ำ บางเดือนได้มากกว่าเงินเดือนประจำ แบ่งปันกันและส่งต่อขึ้นไปเป็นทอด ๆ เพราะปฏิบัติสืบต่อกันมานานก่อนผู้เขียนเข้ารับราชการ ผู้เขียนใช้เงินส่วนนี้เลี้ยงครอบครัวและจุนเจือพี่น้อง จบเนื้อจดหมายตรงนี้
-
2:05:38
กลับตาลปัตร: ชุดคำถามถึงครูไม่ใหญ่
ชุดคำถามราวสิบสองข้อที่ครูไม่ใหญ่แซวว่าอัดแน่นเต็มหน้า ครอบคลุมวิบากกรรมที่ทำให้แม่เป็นเนื้องอกในสมอง สิ่งที่แม่เห็นในสมาธิและช่วงไม่รู้สึกตัวเจ็ดวัน คตินิมิตและภพภูมิของแม่และเตี่ย บุพกรรมที่เตี่ยเป็นมะเร็งปอดและใจตอนตายที่ไม่ได้ฟังเทป ทำไมพี่ชายคนที่เตี่ยไม่ชอบต้องดูแลจนวินาทีสุดท้าย วิบากกรรมที่ทำให้สามีปัญญาไม่ดีและลำบากตั้งแต่เด็ก ความผูกพันกับผู้ใหญ่ที่สามีติดตาม ทำไมครอบครัวต้องสลับบทบาทให้สามีเป็นพ่อบ้าน เงินตามน้ำบาปหรือไม่และทำบุญด้วยเงินนั้นได้ผลอย่างไร โอกาสขึ้นเป็นผู้บังคับบัญชา ลูกชายเป็นภูมิแพ้และซนนั่งสมาธิไม่เกินห้านาที น้องสาวที่ออกจากองค์กรไปค้าขาย และทำไมผู้เขียนใจไม่ค่อยใสและหงุดหงิดง่าย
-
2:12:54
เฉลย: แม่เป็นเนื้องอกในสมองเพราะทุบหัวปลา ตายแบบหลับแล้วตื่นกลางวิมานทองชั้นดาวดึงส์
ครูไม่ใหญ่ถามว่าจำเรื่องและคำถามได้ไหม แล้วตอบว่าแม่เป็นเนื้องอกในสมองเพราะกรรมปาณาติบาตในอดีต เช่นทุบหัวปลาบ่อย ๆ ที่แม่นั่งสมาธิเห็นตัวเองนั้นเห็นกายละเอียดจริง แม่มีบุญมาก การนั่งสมาธิก่อนผ่าตัดช่วยคลายกังวลได้มาก ช่วงไม่รู้สึกตัวเจ็ดวันเหมือนคนหลับ แม่ตายแบบหลับแล้วตื่นกลางวิมานทองชั้นดาวดึงส์ เป็นเทพธิดาสวยสดใสด้วยบุญที่ทำในพระพุทธศาสนามาตลอด ได้รับบุญที่ลูกอุทิศไปทุกอย่าง นั่งยิ้มชมทิพยสมบัติอย่างมีความสุข
-
2:14:31
เฉลย: เตี่ยเป็นมะเร็งปอดเพราะสูบบุหรี่ และพี่ชายที่เฝ้าเตี่ยเคยเป็นเพื่อนที่เตี่ยเกื้อกูล
ครูไม่ใหญ่ตอบว่าเตี่ยเป็นมะเร็งปอดเพราะกรรมสูบบุหรี่ในปัจจุบันเป็นหลัก รวมกับกรรมปาณาติบาตฆ่าสัตว์ ต่อจากนั้นมีบรรทัด jingle ช่วงพักซ้ำยาวราวหนึ่งนาที คำตอบเรื่องภพภูมิของเตี่ยจึงไม่ปรากฏในบรรทัดถอดเสียง แล้วตอบว่าพี่ชายคนที่สองที่เตี่ยไม่ชอบแต่ต้องดูแลจนวินาทีสุดท้าย ในอดีตเคยเป็นเพื่อนรักของเตี่ย ทะเลาะกันบ้างดีกันบ้าง ชาตินั้นเตี่ยช่วยเหลือเขา จึงมาเกิดเป็นลูก ไม่ได้มีวิบากกรรมอะไรต่อกัน นี่คือชีวิตในวัฏฏะ
-
2:16:28
เฉลย: สามีชาติก่อนเป็นเศรษฐีขี้โมโห มัดตีลูกหลาน รมพริก ให้บริวารนอนที่อับชื้น และดื่มเหล้าเรียกน้ำย่อย
สามีที่ปัญญาไม่ดี ลำบากตั้งแต่เล็ก ถูกมัดรมพริก มีดตาลหล่นใส่เท้า เป็นหิด และปัจจุบันเป็นโรคปอดชื้นบ่อย เพราะในอดีตเป็นเศรษฐีที่อารมณ์เสียแล้วระบายใส่ลูกหลานบริวาร จับเด็กที่ทำผิดมามัดตี เอาพริกใส่กะลารมควันลงโทษ เคยโกรธจนปามีดใส่เด็กที่หลบทันแต่โดนเท้า มีวจีกรรมด่าด้วยคำหยาบจึงเป็นหิด ปล่อยบริวารและสัตว์เลี้ยงนอนที่อับชื้นจึงเป็นโรคปอด ดื่มสุราก่อนอาหารวันละกรึ๊บ ครูไม่ใหญ่คำนวณว่าตลอดชีวิตหลายขวด จึงปัญญาไม่ดี และตระหนี่จึงลำบากมาก ส่วนที่ได้ทำงานดีกับผู้ใหญ่เพราะชาตินั้นเคยช่วยญาติบ้างช่วงสั้น ๆ ผู้ใหญ่รักเหมือนแม่กับลูกเพราะเกื้อกูลกันในปัจจุบัน แต่ช่วงสั้นจึงต้องตกงาน
-
2:19:49
เฉลย: ครอบครัวกลับตาลปัตรเพราะชาติก่อนภรรยาทำทานเอง สามีแค่อนุโมทนา และให้เลิกโกรธสามีก่อนติดนิสัยเป็นยักษ์
ที่สามีต้องเป็นพ่อบ้านส่วนผู้เขียนหาเงินเลี้ยงครอบครัว เพราะชาติก่อนเป็นสามีภรรยากัน ภรรยาทำทานด้วยตัวเองเสมอ สามีแค่มีจิตอนุโมทนา ครูไม่ใหญ่สาธิตภรรยาเรียกดาร์ลิ่งมาอนุโมทนาบุญวันมหาปูชนียาจารย์ และสอนว่าแต่งงานคือทำงานสร้างบารมีร่วมกันให้ดี ส่วนที่ผู้เขียนโกรธสามีบ่อยโดยไม่มีเหตุผลเป็นกรรมใหม่ของผู้เขียนเอง ความผิดพลาดในอดีตลืมให้หมดแล้วเริ่มใหม่วันนี้ ต้องทะนุถนอมน้ำใจสามีที่รักและเป็นพ่อบ้านที่ดี ถ้าโกรธบ่อยจะติดนิสัยหงุดหงิดไปภพหน้าจนเป็นยักษ์ ให้ไปพักกลางทางที่ดุสิตบุรีวงบุญพิเศษด้วยกัน
-
2:23:48
เฉลย: เงินตามน้ำมีเศษกรรมส่งผลเป็นโรคเลือด ทำบุญด้วยเงินนั้นเป็นบุญปนบาป รวยแต่ป่วย
เงินตามน้ำที่ได้ในหน้าที่มีเศษกรรม เมื่อส่งผลมักเป็นโรคเกี่ยวกับเลือดหรือโรคแพ้ภูมิตัวเอง ถ้ารวมกับกรรมปาณาติบาตหรือตั้งใจโกงจะเป็นมะเร็งเม็ดเลือดหรือมะเร็งกระดูก ถ้านำเงินนั้นมาทำบุญ บุญจะตัดรอนวิบากลงบ้าง แต่เป็นบุญปนบาป ส่งผลให้เป็นเศรษฐีที่ป่วยเป็นโรคเลือด รวยแต่อายุสั้น มหาปูชนียาจารย์พยายามเก็บบาปที่แหล่งของบาปให้หมด ครูไม่ใหญ่เห็นใจว่าชีวิตทางโลกยากจะบริสุทธิ์อย่างเพศสมณะ มีบุญปนบาปตลอด บางทีเลี่ยง ๆ บัง ๆ นิดหน่อย ขอให้บุญมากบาปน้อยก็พอ
-
2:27:09
เฉลย: ขึ้นเป็นผู้บังคับบัญชายากเพราะกำลังบุญมีแค่นี้ และลูกชายเป็นภูมิแพ้เพราะจับจิ้งหรีดกัดกัน
ที่ทำงานหนักแต่ขึ้นเป็นผู้บังคับบัญชายาก ให้ทำใจว่ากำลังบุญที่ทำมามีแค่นี้ อย่าท้อ ให้ลุยสร้างบุญเต็มกำลังในเวลาที่เหลือ ลูกชายที่เป็นภูมิแพ้ จามบ่อย น้ำมูกไหล เพราะวิบากกรรมในชาติก่อนตอนเด็กชอบแกล้งสัตว์ จับสัตว์ตัวเล็กอย่างจิ้งหรีดมากัดกัน เอาน้ำราดหมาแมว หรือโยนลงน้ำให้หัดว่ายน้ำ ส่วนที่ซนไม่อยู่นิ่งเป็นธรรมดาของเด็กวัยกล้ามเนื้อกำลังขยาย มานั่งสมาธิได้ห้านาทีก็มีบุญแล้ว เขามีบุญช่วงสั้น (ถอดเสียงไม่ชัด) ต้องประคองให้ดี
-
2:29:50
เฉลย: น้องสาวเบื่อง่ายมาหลายชาติ ครอบครัวเป็นกองเสบียงตามอารมณ์ และใจหงุดหงิดทำให้บุญส่งผลไม่เต็มที่
น้องสาวคนรองที่เคยสร้างบารมีในองค์กรแล้วออกไปค้าขายเพราะอยากรวย ในอดีตเคยร่วมบุญกับหมู่คณะในพุทธันดรที่ผ่านมาเป็นกุลธิดา แต่มีนิสัยเบื่อง่ายหลายชาติ อยู่ครองเรือนก็เบื่ออยากประพฤติพรหมจรรย์ ประพฤติพรหมจรรย์ก็เบื่ออยากครองเรือน จากเขตในไปเขตนอก มีบุญพอเลี้ยงตัว ถ้าประมาทจนบุญเก่าหมดจะอันตรายเพราะวิบากเก่ายังมี ผู้เขียน สามี และลูกชายเคยสร้างบุญกับหมู่คณะแบบกองเสบียงตามอารมณ์ บางทีทำบางทีไม่ทำ ที่ผู้เขียนมีศรัทธาแต่ใจไม่ใสและหงุดหงิดง่ายเพราะเครียดจากงานและเลี้ยงครอบครัว ต้องรีบแก้ ไม่งั้นเวลาบุญส่งผลจะมีเรื่องให้หงุดหงิดก่อนได้ทรัพย์ ให้นั่งสมาธิมาก ๆ เพราะชีวิตออกแบบได้เอง