ความไร้ระเบียบ

คุณยายชี้ประเด็นว่า ที่ไหนมีความสกปรก ที่นั่นจะต้องมีการฆ่า คือการฆ่าสัตว์ ให้ช่วยจดไว้ และที่ไหนไร้ระเบียบ นอกจากของจะเสียหายและหายไปแล้ว ยังเป็นที่มาของการลักขโมย และการไม่รับผิดชอบต่อทรัพย์สมบัติ ทรัพย์สมบัติจะหมดไปก็เพราะความไม่เป็นระเบียบนี่เอง

ความไม่เป็นระเบียบ ทำไมยายให้ถ้วย จาน ช้อน ชาม ต้องเรียงพี่เรียงน้อง เพราะถ้าไม่เรียงก็หยิบไม่ง่าย หายไปก็ไม่รู้ ดูก็ไม่งามและหงุดหงิดแทน จะเอาเร็ว ๆ ก็หาไม่เจอ ต้องซื้อใหม่ หรือมั่นใจว่าอยู่ตรงนี้ก็ต้องรื้อต้องงัด ลากออกมาก็พังพอดี เสียเงินจนได้ ที่ไหนไม่จัดระเบียบให้ดี ของก็เสียหายง่ายอายุไม่ยืน ถ้าเป็นครอบครัวเล็ก ๆ ก็ยังพอว่ากันไป แต่ถ้าเป็นที่ทำงานที่แบ่งเป็นแผนกเป็นกองเป็นหน่วย ของหายาก การเกี่ยงงานก็เริ่มเกิด เพราะต้องกั๊กแรงไว้ส่วนหนึ่งสำหรับค้นของ

เมื่อของหายาก งบประมาณก็ต้องบวกเผื่อไว้จนบางทีเข้าข่ายโกง ถ้าเผื่อไม่ได้ก็ไปหยิบของ จากหน่วยข้าง ๆ โดยคิดว่าขโมยพวกเดียวกันไม่เป็นไร ผลคือการเกี่ยงงาน ข้าวของอายุสั้น และในที่สุดความแตกสามัคคีก็มา ความภูมิใจในงานไม่มี งบประมาณกลายเป็นไม่พอ คนก็เหนื่อยเกินเหตุ ประสิทธิภาพลดหย่อนลงหมดจนไปไม่รอด การอนุโลมขโมยชัดเจนอยู่ตรงนี้ ศีลข้อที่สองจึงขาดได้ง่าย ๆ เพราะงบประมาณก็ใช้เปลือง ข้าวของก็เสื่อมราคาและอายุสั้น

อธิบายเรื่องที่สองคือความไร้ระเบียบไร้วินัย ทำอะไรแล้วทิ้งขวางไม่เก็บ แล้วเล่าว่าเคยไปเห็นที่วัดในอเมริกา คู่แม่ไทยพ่อฝรั่งพาลูกแฝดที่เพิ่งหัดเดินมาวัด ลูกเล่นตุ๊กตาแล้วโยนทิ้งเกลื่อนวัด พ่อจับใส่มือชี้ให้เอาไปเก็บซ้ำแล้วซ้ำอีก แม่บอกว่าเด็กยังพูดไม่ได้จะไปรู้เรื่องอะไร พ่อตอบว่ารู้เรื่องไม่รู้เรื่องก็ต้องพูด ทำอยู่สามสี่วันลูกก็อุตส่าห์เอาตุ๊กตาไปเก็บจนได้ ท่านสรุปว่านี่คือวัคซีนป้องกันเด็กแว้นเด็กสก๊อย